Federale kroniek - 8 april 2015


DEEL ONS VERHAAL

Beloken Pasen

Goede mensen van onze parochie Sint-Pius X,
goede mensen van onze parochie Sint-Elooi,
goede mensen van onze federatie Sint-Amandus,

Genoot u ook van de mooi verzorgde diensten en vieringen in onze parochies tijdens de Goede Week?
Op zoveel verschillende momenten kwamen we samen om ons geloof te delen en te vieren. Wie dit wenste kreeg de ziekenzalving in de Sint-Elooiskerk. Vormelingen en communicanten mochten mee aan tafel op Witte Donderdag in Pius X. Het sober maal en de kruishulde op Goede Vrijdag zorgden voor een gevoel van verbondenheid met elkaar en zoveel mensen elders ter wereld. We genoten van de mooi verzorgde wake op Stille Zaterdag en op ht hoogfeest, Pasen zelf, twee mooie vreugdevolle en gezongen vieringen.
Ik vernam deze week zelfs wat meer over de praktische kant van deze vieringen. Wist u dat tijdens de Goede Week de bisschop de drie heilige olin wijdt in een chrismamis?
Het gaat om het chrisma, de ziekenolie en de catechumenenolie. Het chrisma wordt gebruikt tijdens het doopsel, het vormsel en de priesterwijding. De ziekenolie sterkt de zieke tijdens de ziekenzalving en de catechumenenolie wordt gebruikt bij de voorbereiding op een volwassenendoop.
Diaken Dirk Deceuninck haalde op Witte Donderdag deze liturgische benodigdheden op in de Sint-Elisabethkerk, waar de kruiken met olie klaar stonden voor de verschillende parochies van Kortrijk, zodat we weer een jaar lang kunnen vieren en gebruik maken van deze speciale kleinoden.
U merkt het al: heel veel mensen staan in voor het vlotte verloop en de organisatie van deze belangrijkste week van het kerkelijk jaar, zowel voor als achter de schermen.

Nu zijn we op weg naar 'beloken Pasen'. Als je een tiener vraagt naar de betekenis van dit woord, dan zie je hem alleen maar fronsen. Een woord dat niet meer tot de verbeelding spreekt, maar door veel mensen toch nog gebruikt wordt om de zondag na Paaszondag te benoemen.
Ik zocht de betekenis eens voor u op en behielp me met het 'wereldwijde web' n met een vernieuwde uitgave van 'Al de dagen van ons leven - Christelijk gezinsboek voor de 21ste eeuw'. Een boek dat we 20 jaar geleden als huwelijksgeschenk kregen van de pastoor van Sint-Tillo in Izegem en waar ik af en toe eens in blader.
Beloken Pasen is de Nederlandse naam voor de eerste zondag na Pasen. Sinds het jaar 2000 heet deze dag in de Rooms-Katholieke Kerk trouwens ook de 'Zondag van de Goddelijke Barmhartigheid'.
'Beloken' is het voltooid deelwoord van 'luiken' en dit is Middelnederlands voor 'sluiten'. Beloken Pasen is dus de sluitdag van het Paasoctaaf, de achtdaagse feestperiode die begint op Paaszondag.
Beloken Pasen wordt in het Latijn: Dominica in albis (zondag van de witte kleren) genoemd en in het Duits: Weisser Sonntag. Deze benaming gaat terug op een oudchristelijke praktijk, want in de Paasnacht werden de catechumenen gedoopt. Daarbij ontvingen ze een albe, een wit doopgewaad en die albe bleven ze dragen tot de eerste zondag daarop.

Gesloten deuren
Vaak wordt het woord 'beloken' ook in verband gebracht met een motief uit de evangelielezing in de mis van deze dag, uit het Johannesevangelie. Deze perikoop begint zo: In de avond van die eerste dag van de week, toen de deuren van de verblijfplaats der leerlingen gesloten waren uit vrees voor de Joden, kwam Jezus binnen, ging in hun midden staan en zei: 'Vrede zij u!'
De leerlingen zijn namelijk nog steeds bang en houden hun deuren 'beloken', gesloten.
De verrezen Jezus laat zich echter niet buitensluiten en verschijnt ondanks de 'beloken' deuren aan zijn leerlingen, waarop hun harten als het ware ontsloten worden. Zelfs de sceptische apostel Thomas, of zoals we in de volksmond zeggen 'ongelovige Thomas', wordt door de Verrezene overtuigd.

Nu komt het er op aan ook onze deuren te openen en buiten te komen. Vreugdevol te melden dat Hij leeft en dat er leven is na de dood.
Een traditie uit de Beierse kerk overnemen is misschien ook een leuk idee. Daar begon de priester op eerste of tweede paasdag zijn preek met enkele paasgrappen of grappige verhalen tot groot vermaak van de gelovigen. Voorwerp van spot was meestal de duivel, die er niet in geslaagd was Jezus' heilsplan te dwarsbomen. God stak met hem de draak door Jezus uit de doden te laten opstaan. In de Verenigde Staten krijgt deze paashumor een plaats op de zondag na Pasen, die dan 'Holy Hilarity Sunday', of de 'heilige zondag vol grappen en grollen', genoemd wordt.
Let u er aanstaande zondag ook op of er in de preek een grapje verscholen zit?

Ik wens u de levengevende vreugde van het Paasfeest.

Met de beste groeten van de priesters, diakens en alle medewerkers.

God?

JHWH is jouw Naam
JHWH, stilte waarin de stappen klinken
van tirannen die vertrekken.
JHWH:
een gat in muurvaste situaties,
een gat in de muur van de sterksten.
Jij,
Jij wil niet - met luid gedruis -
over wapens gesprenkeld worden,
op munten geslagen, op markten verhandeld.
'Gott-mit-uns' is niet jouw Naam.
Jij,
Jij wil niet - met vroom gepraat -
in oorlogen dienen,
geen 'vrije' en andere markten zegenen.
'In God we trust' is Jou een gruwel.
Jij, JHWH,
geladen Stilte,
Jij openbaart je in mensen en in groepen
die muren in beweging brengen.
Jij-zal-er-zijn
waar slaven zichzelf bevrijden,
waar slaven hun onderdrukkers verlossen
van hun goden-met-hen
JHWH,
tedere Stilte is jouw Naam.

Luc Vankrunkelsven (uit: 'Het bidt in mij - gebeden zonder 'Heer'')

overzicht kronieken